Xamkat · bindkat · jàngalekat

Said Nursi

Dund gu nguuru, xare, réewum askan, génn-réew ak kaso móol—ak bind yu laaj ni ngëm, xel ak wareef mën a daje ak àddina ju bees.

Kàrtu mbindum NURAYAHS; du nataalu jaar-jaaram.

Xamkat bu daje ak jamono ju séddoo.

Said Nursi nekkoon xamkat bu Musulman bu Kurd, bindkat ak jàngalekat, dale ko ci mujju Nguuru Ottoman ba ci njëlbeenug Réewum Turki. Dundam ak xalaatam dañu leen di seet ak ay bindam ak seen jaar-jaar.

Ubbite bu sàmm gongikuwaay ci Said Nursi, jamonoy dundam ak ni Risale-i Nur sosoo.

Dund gi ci biir jaar-jaaram.

c. 1876–1906

Nurs · njàng · Van

Said Nursi juddu na ci mujjug atum 1870 yi ca dëkku Nurs, jege Bitlis, ci njaboot gu wax kurd. Mu jàng ca madrasay Anatoli gu penku, ñu xam ko ndax xelam, gaawtu jàngam ak xalaatam bu boppam.

1907–1911

Istanbul · Damascus

Ca Van, Istanbul ak Damascus, mu taxawal njàng mi boole xam-xamu diine ak xam-xamu jamono. Pexe Medresetü’z-Zehra dafa bëgg a xeex réer, séddoo ak ñàkk jaarale ko ci xam-xam.

1914–1918

Xare · Risi · dellusi

Ci Xareb Àdduna bu Jëkk bi mu liggéey ca buntu penku, xarekat yu Risi jàpp ko, mu dellusi gannaaw rëcc gu metti. Bi nguurug Ottoman daanuwee, mu sore ndànk siyaas te jublu ci yeesal ngëm.

1920s

Ci reform ba ci liggéeyu ngëm

Ci jamono jooju, dafa jublu ci leeral dëggug ngëm ak xalaat ci Alxuraan. Ci nettaliam, dem gi jóge ci «Said bu Yàgg» ba ci «Said bu Bees» am na jëflante ak sore politig ak coppite ci ni mu xame liggéeyam.

1926–1949

Barla · bind · àtte

Dale ko ci 1926, bi mu nekk ci dëkkuwaay bu ñu ko force ca Barla, mu bind ay risala yu bare yu ñu boole ci Risale-i Nur. Jàngkat yi dajale ko ak loxo te siiwal ko ci biir saytu.

1950–1960

Tasaaroo bu yaatu · Urfa

Jàpp, àtte ak kaso topp nañu ca Eskişehir, Denizli ak Afyon. Nursi faatu na ca Urfa 23 Mars 1960; gannaaw ga ñu yor sa yaram dem ko fu kenn xamul.

Yenn bes yu njëkk yi wuute ci téerey dund; fii dañuy joxe toppandoo bu mag bi rekk.

Medresetü’z-Zehra ñaari leeru xam-xam

Medresetü’z-Zehra doon na mébétu daara ju kawe ci penku Anatoli, di bañ ñu tàggat ay xam-xam yu soxlaante.

Xam-xamu sayans ak xarala mën na dëgëral xel; njàngum diine ak jikko mën na xóotal wareef, tekki ak àtte bu jub, te bàyyi xel ci làkk ak dundu gox bi.

Daara ji sottiwul. NURAYAHS gis na ko ni ab tëralinu njàng, du wax lu jiitu ci xarala, liggéey walla politig.

Xam-xam gën na am doole; wareef war na màggandoo ak moom.

Diggante xam-xam ak njariñ walla lor di gàtt: algoritim, tabax, jumtukaayu faj ak àtte yoon mën nañu soppi dund ak suuf.

Misaali xarala yi fii ay xalaati bindkat yi ci jamonoy tey lañu; duñu leen joxe ni ay wax walla pexe yu Said Nursi waxoon lu jiitu. Jaar-jaaram fii mooy mébétam ci njàng mi boole xam-xamu diine ak xam-xamu àddina.

01

Àddina ak barab yu ñu tabax

Enerji, jumtukaay yu ñuy jëfandikoo waat ak suuf su meññ war nañu ànd ak xam-xam ak wareef.

02

Dund, lekk ak man-manu nit

Neuroprosthetics, jokkoo xel–ordinatëer ak mbay mu ñuy saytu boole xarala, ngor, jot ak wér-gu-yaram.

03

Xel mu ñuy wóolu

Seetlu AI, forensic dijital ak nataal bu jublu ci nit soxla leer, jub ak tontu.

04

Yoon yu ëmb ëllëg bu ñépp

Saytug AI, xaalis bu sax ak yoonu jaww soxla àtte bu jub ak mbootaay yu am yoon.

Yii ay misaalu NURAYAHS yu tey lañu, du liggéey yu Said Nursi waxoon lu jiitu.

Ci reformu njàng ba ci liggéeyu ngëm

Tëralinam wu mat génn ci politigu parti, jublu ci ngëm, jikko ak xalaat ci Alxuraan. Bind yi ñu doon sotti ak loxo doon Risale-i Nur; jëf ju baax ji tànn jagal, muñ ak gëmloo.

Risale-i Nur mooy dajale téere yu bari yu Said Nursi bind. Mu ngi liggéeyal dëgg yi ci Alxuraan; du wahyu te du wuutu Alxuraan walla cosaanu xam-xamu Islaam.

Ay mbiram yu mag mooy bennal Yàlla, yonent, dekki, jaamu, maana dundu nit ak wareefu jikko. Mu boole firnde xel ak seetu mbindéef, te wax ak xel, xol ak xel-mu-set.

01

Jublu ci liggéeyu ngëm

Ci jamono jooju, dafa jublu ci leeral dëggug ngëm ak xalaat ci Alxuraan.

02

Jëf ju baax

Dafa dëggal muñ ak sant ci liggéeyu ngëm, sàmm jàmmu askan wi te moytu jëf yu lor.

03

Jàng ay bindam ci seen jaar-jaar

Dundam ak xalaatam dañu leen di seet ak ay bindam ak seen jaar-jaar.

Gongikuwaay ak kemu bind

Ubbite bii dafay xamle dund ak bind yu Said Nursi. Dañuy ràññee kayiti jaar-jaar, fàttaliku, wax ju ñu jële ci bind ak tekki gu ci topp. Bind bu ñu mën a seet dëggam ci làkku cosaanu liggéey bu nekk moo jiitu; tekki ak leeralu bindkat yi dañu leen di ràññee.

Jàngal pàcc bi yépp te bul jël benn wax rekk. Ràññeel kàddu gu ñu jële, tekki, nettali ak xalaat bu bees, te seetal sumb bu wóor bu fekkee mën nga ko.